Ödeme ve Sanal POS Terimleri Sözlüğü
Sanal POS, 3D Secure, BIN, valör, ters ibraz, MCC, ödeme kuruluşu, on-us ve diğer online ödeme terimlerinin kısa ve anlaşılır tanımları.
Ödeme ve Sanal POS Terimleri Sözlüğü
Online tahsilatta sık karşılaşılan terimlerin kısa tanımları. Terimler alfabetik sıradadır; ayrıntılı anlatım için bağlantılı rehberlere bakabilirsiniz.
2D işlem (3D'siz işlem)
3D Secure doğrulaması yapılmadan, yalnızca kart bilgileriyle gerçekleştirilen işlem. Sahte kart kullanımına dayalı itirazlarda sorumluluk genellikle işletmede kalır.
3D Secure (3DS)
Kart sahibinin online ödemeyi kartı veren bankanın doğrulama adımıyla (SMS kodu, mobil bankacılık onayı) onayladığı güvenlik protokolü. Doğrulanan işlemlerde sahte kart kullanımına dayalı itirazlarda sorumluluk genellikle kartı veren bankaya geçer. Ayrıntılar: 3D Secure nedir?
Acquirer (üye işyeri bankası)
İşletmeye sanal veya fiziksel POS sağlayan, kart işlemlerini işletme adına kabul eden banka.
Alacak yaşlandırma
Açık alacakların vade tarihine göre (vadesi gelmemiş, 1-30 gün, 31-60 gün gecikmiş vb.) gruplanması. Ayrıntılar: cari tahsilat rehberi
BIN (Banka Kimlik Numarası)
Kart numarasının ilk 6-8 hanesi. Kartı veren bankayı, kart kuruluşunu (Visa, Mastercard, Troy), kart tipini ve kart programını belirlemek için kullanılır.
Blokeli tutar
Sağlayıcının işletmeye aktarmadan beklettiği tutar; valör süresi, risk değerlendirmesi veya itiraz nedeniyle oluşabilir.
Cari ekstre
Belirli bir dönemde müşteriyle aradaki borç ve alacak hareketlerini ve kalan bakiyeyi gösteren döküm.
Chargeback
Bkz. ters ibraz.
CVV / CVC
Kartın güvenlik kodu; çoğu kartta arkada 3 hane, American Express'te önde 4 hanedir. Kart güvenliği standartlarına göre işlem sonrasında hiçbir şekilde saklanmamalıdır.
Hakediş (POS bakiye ödemesi)
Onaylanan kart işlemlerinin bankalar arasında mahsuplaşmasının ardından, komisyon düşülmüş tutarın sağlayıcı tarafından işletmenin banka hesabına ödenmesi. İngilizce kaynaklarda settlement olarak geçer.
Issuer (kartı veren banka)
Kartı müşteriye veren banka. 3D Secure doğrulaması ve itiraz incelemesi issuer tarafında yapılır.
Kart programı
Bankaların kredi kartı markaları (ör. Bonus, World, Axess, Maximum). Taksit kampanyaları ve oranlar çoğu zaman kart programına göre değişir.
Komisyon (işlem komisyonu)
Sağlayıcının başarılı işlem başına aldığı yüzdelik ücret; çoğu zaman sabit bir işlem ücretiyle birlikte uygulanır. Hesaplama için: komisyon hesaplama aracı
MCC (Merchant Category Code)
İşletmenin faaliyet alanını gösteren 4 haneli kod. Komisyon oranlarını, taksit kurallarını ve risk değerlendirmesini etkileyebilir.
Mutabakat
Sanal POS sağlayıcısının raporundaki işlemlerin kendi kayıtlarınızla tutar ve komisyon bazında karşılaştırılması. Ayrıntılar: gateway mutabakatı
Not-on-us
Kartın, işlemi kabul eden bankadan farklı bir bankaya ait olduğu durum. Banka POS'larında oranlar on-us işlemlerden farklı olabilir.
On-us
Kartın, işlemi kabul eden bankanın kendi kartı olduğu durum. Banka POS'larında genellikle daha avantajlı taksit ve oranlar bu kartlar için sunulur.
Ödeme kuruluşu
TCMB'den lisans alarak ödeme hizmeti sunan, tek entegrasyonla birçok bankanın kartından ödeme almayı sağlayan kuruluş (ör. iyzico, Sipay, PayTR). Sektörde PF (payment facilitator) olarak da anılır.
Ödeme linki
Müşteriye SMS, WhatsApp veya e-posta ile gönderilen ve tıklandığında güvenli ödeme sayfasını açan bağlantı. Ayrıntılar: ödeme linki nedir?
PCI DSS
Kart verisini işleyen, ileten veya saklayan kuruluşların uyması gereken uluslararası kart güvenliği standardı.
Sanal POS
Kartla internet üzerinden ödeme alınmasını sağlayan altyapı. Ayrıntılar: sanal POS nedir?
Settlement
Bkz. hakediş.
T+n
Aktarım süresinin gösterimi: T işlem günü, n aktarıma kadar geçen gün sayısı (ör. T+1 ertesi iş günü).
Taksit
Kartla yapılan ödemenin birden fazla aya bölünmesi. Taksit seçenekleri kart tipine, kart programına ve sanal POS sözleşmesine bağlıdır. Ayrıntılar: taksitli tahsilat
Ters ibraz
Kart sahibinin bir işleme bankası üzerinden itiraz etmesi; itiraz kabul edilirse tutar işletmeden geri alınır. Ayrıntılar: ters ibraz nedir?
Tokenizasyon
Kart numarası yerine, yalnızca belirli bir sistemde anlamı olan bir referans (token) kullanılması; kayıtlı kartla ödemelerde kart verisinin saklanmasını önler.
Vade farkı
Taksitli işlemlerde taksit sayısına göre eklenen ek oran; müşteriye yansıtılabilir veya işletme tarafından üstlenilebilir.
Valör
Kartla alınan ödemenin işletmenin hesabına geçmesine kadar geçen süre. Ayrıntılar: valör ve bloke süresi